Naar de hoofdinhoud
Kunstbrein, AI-nieuws met duiding
22 oktober 2026
Terug naar het nieuws

Beleid & regelgeving

Amazon belooft meer dan 1 miljard dollar aan buurten van datacenters, maar critici noemen het wat te weinig is

Amazon wil de kritiek op zijn datacenters in de VS temperen met 1 miljard dollar en het einde van geheimhoudingsclausules, maar milieugroepen vinden dat veel te weinig.

Op basis van Ars Technica en TechCrunch

4 min lezen 2 bronnen

Samengesteld met AI-assistentie uit de onderstaande bronnen, onder redactie van Frederiek Pascal. Hoe dit werkt

In het kort

  • Amazon belooft de komende vijf jaar meer dan 1 miljard dollar aan gemeenschappen rond zijn Amerikaanse datacenters, en de buurt beslist zelf waaraan het geld besteed wordt.
  • Amazon zegt niet langer geheimhoudingsafspraken te gebruiken met overheden waarmee het over nieuwe datacenters onderhandelt, wat volgens critici de transparantie kan vergroten.
  • Milieugroep Stand.Earth noemt het plan misleidend en wijst op een geplande Amerikaanse datacenterlocatie in Texas met een vergunning voor 33 miljoen ton CO2 per jaar.
  • Voor Vlaamse ondernemers verandert er niets concreet, maar de discussie over water en stroomverbruik van AI raakt ook je keuze van leveranciers en je duurzaamheidsverhaal.

Wat dit voor jou betekent

Amazon Web Services (AWS), de clouddivisie van Amazon, belooft de komende vijf jaar meer dan 1 miljard dollar te schenken aan gemeenschappen rond zijn datacenters in de Verenigde Staten. Daarnaast zegt het bedrijf dat het geen geheimhoudingsafspraken meer sluit met overheden bij nieuwe projecten. Het is een antwoord op groeiend verzet tegen datacenters: de grote hallen vol computers waarop onder meer AI draait. Milieugroepen reageren bijzonder kritisch.

Wat belooft Amazon precies?

Amazon wil meer dan 1 miljard dollar over vijf jaar geven, en de omwonenden beslissen zelf over de verdeling. Volgens AWS-topman Matt Garman gaat het om onderwerpen als opleiding, jobtraining, betaalbare energie en water.

Daarnaast belooft Amazon dat zijn datacenters de stroomfactuur van buurtbewoners niet verhogen en geen lokale waterbronnen leegtrekken. Tegen 2030 wil het bedrijf “water positive” zijn, wat betekent dat het meer water terugbrengt dan het gebruikt. Volgens Amazon voldoet 75 procent van de projecten daar al aan. Dat is een bewering van Amazon zelf, zonder onafhankelijke controle in de bronnen.

Garman stelt ook dat Amazon de voorbije drie jaar al meer dan 1 miljard dollar bijdroeg aan gemeenschappen met een belangrijke datacenteraanwezigheid. Het nieuwe bedrag is dus in feite een voortzetting van wat er al was.

Waarom stopt Amazon met geheimhoudingsafspraken?

Geheimhoudingsafspraken, in het Engels NDA’s, zijn een van de grootste ergernissen van omwonenden. Activiste Erin Brockovich zei recent dat transparantie de belangrijkste klacht is die ze hoort: projecten worden aangekondigd als de vergunningen al rond zijn, en lokale ambtenaren hebben vooraf al getekend dat ze zwijgen.

Dat verzet werkt door. New York kondigde een moratorium van een jaar aan op vergunningen voor grote datacenters. Volgens Garman worden in de VS meer dan honderd moratoria overwogen. Hij waarschuwt dat de VS zo een race tegen China zou verliezen. Zelfs Stand.Earth, dat het plan verder scherp bekritiseert, vindt het einde van de geheimhoudingsafspraken een positief punt.

Wat zeggen de critici?

Stand.Earth, een milieuorganisatie die strijdt voor gemeenschappen rond datacenters, noemt het plan “misleidend” en een poging tot schadebeperking. Vier punten komen terug:

  • Het bedrag. Amazon investeert volgens Stand.Earth dit jaar alleen al 220 miljard dollar in datacenters. De 1 miljard over vijf jaar is daarmee “a drop in the bucket”, een druppel op een hete plaat.
  • De centrale in Texas. Amazon steunt volgens de organisatie een energiecentrale in Pecos, Texas, die de grootste bron van klimaatvervuiling in de VS kan worden. Het gaat om 33 miljoen ton uitstoot per jaar. TechCrunch meldt dat een geplande Amazon-locatie in Texas inderdaad een vergunning heeft voor dat volume.
  • De noodgeneratoren. Garman zegt dat die bijna nooit draaien: ongeveer tien uur per jaar, vooral voor testen. Stand.Earth wijst op gevallen waarin Amazon-datacenters dagenlang op diesel draaiden.
  • Het water. Amazons belofte om het gebruikte water te vervangen, dekt volgens de organisatie het waterverbruik van de energieopwekking niet. Ook mogelijke vervuiling door nieuwe koeltechnieken blijft buiten beeld.

Wat weten we niet?

De bronnen leveren weinig onafhankelijke cijfers. Garman stelt dat het directe waterverbruik van datacenters 0,5 procent van het industriële waterverbruik in de VS uitmaakt. Dat komt uit een eigen rapport van Amazon. TechCrunch merkt op dat zulke cijfers het water voor stroomopwekking en chipproductie negeren. Onderzoekers zeggen bovendien dat er geen federale of staatsregels zijn voor hoe techbedrijven dit rapporteren.

Ook over stroomprijzen spreken de bronnen elkaar tegen. Garman zegt dat tarieven vooral stijgen omdat het net oud is en te laat uitgebreid werd. Een onafhankelijke toezichthouder zegt volgens TechCrunch dat datacenters de belangrijkste oorzaak zijn van een prijsstijging van 76 procent op een jaar tijd op het grootste Amerikaanse elektriciteitsnet.

TechCrunch haalt ook Anthropic-topman Dario Amodei aan, die het verzet “fundamentally a crisis of trust” noemt. Wie de argumenten van techbedrijven aanhoort, antwoordt volgens schrijfster Jasmine Sun vaak: “I don’t believe them.” Geld alleen lost dat vertrouwensprobleem dus niet vanzelf op.

Wat de bronnen niet vermelden: of deze plannen ook buiten de VS gelden, en dus ook niet voor Europese of Belgische datacenters.

Wat betekent dit voor jou

Wat dit zegt over de kosten van AI

  • Ondernemers die AI-diensten van Amerikaanse clouds gebruiken Je merkt hier niets direct van, er is geen actie nodig. Wel groeit de kans dat energie- en waterkosten van datacenters ooit in de prijzen van AI-diensten doorsijpelen. De bronnen vermelden daar geen cijfers over.
  • Marketeers met een duurzaamheidsverhaal Wie zegt dat AI klimaatvriendelijk is, moet dat onderbouwen. Het debat toont dat beweringen van leveranciers over water en uitstoot kritisch bekeken worden. Vraag je leverancier naar onafhankelijke cijfers voordat je ze overneemt in je communicatie.

Veelgestelde vragen

Hoeveel geld geeft Amazon aan de buurt van datacenters?

Het gaat om een toezegging van ruim 1 miljard dollar, uitgespreid over vijf jaar. Omwonenden bepalen zelf de prioriteiten, bijvoorbeeld opleiding of betaalbare energie. Volgens Amazon ging er de voorbije drie jaar al een gelijk bedrag naar zulke gemeenschappen. Het is dus een voortzetting van een bestaande inspanning, niet een volledig nieuw bedrag.

Wat is een NDA en waarom stopt Amazon ermee?

Een NDA is een geheimhoudingsovereenkomst. Bij datacenterprojecten tekenden lokale ambtenaren die vaak voordat inwoners iets wisten. Amazon zegt dat het ze niet meer gebruikt met overheden. Daarmee reageert het op kritiek over gebrek aan openheid. Stand.Earth vindt dit een van de weinige echt positieve elementen in het pakket.

Waarom noemen milieugroepen het plan misleidend?

Stand.Earth stelt dat Amazon essentiële punten weglaat, vooral een geplande energiecentrale in Texas met enorme uitstoot. Ook vindt de organisatie 1 miljard over vijf jaar weinig naast 220 miljard dollar aan datacenterinvesteringen dit jaar. Amazon spreekt dat in de bronnen niet specifiek tegen, behalve met algemene beweringen over zijn aanpak.

Draaien noodgeneratoren van datacenters echt maar tien uur per jaar?

Dat beweert Amazon: ze zouden 99,9 procent van de tijd stilstaan en vooral voor onderhoudstesten draaien. Stand.Earth noemt voorbeelden waarbij datacenters van Amazon dagenlang op diesel draaiden. Onafhankelijke cijfers staan niet in de bronnen, dus je kunt beide kanten niet zelf controleren.

Heeft dit gevolgen voor datacenters in België of Europa?

De bronnen gaan uitsluitend over de Verenigde Staten, dus over Europa of België valt hier niets uit af te leiden. Het debat over water, stroom en transparantie is wel internationaal. Als je een cloud- of AI-leverancier kiest, kun je zulke vragen zelf stellen.

Bronnen

Deel dit artikel

Volg Kunstbrein in Google

Zet Kunstbrein bij je voorkeursbronnen. Dan zie je het vaker bij het nieuws bovenaan je zoekresultaten en in de AI-antwoorden van Google.

Voeg toe als voorkeursbron (opent Google in een nieuw tabblad)

Nieuwsbrief

Nieuwsbrief: wil je dinsdag en vrijdag het belangrijkste AI-nieuws in je mailbox?

Een selectie met bij elk stuk de duiding: wat verandert dit voor jouw zaak?

Uitschrijven kan met één klik onderaan elke mail. Zie ook Privacy en cookies.