AI-tools
Microsoft test AI-model dat röntgenfoto's van de borstkas analyseert, nog geen goedgekeurd product
Microsoft Research toont een experimenteel AI-model dat röntgenfoto's kan lezen, maar het is puur onderzoek en mag nog niet in de zorg gebruikt worden.
Op basis van Microsoft
Samengesteld met AI-assistentie uit de onderstaande bronnen, onder redactie van Frederiek Pascal. Hoe dit werkt
In het kort
- Microsoft Research stelt CARE-X voor, een AI-model dat röntgenfoto's van de borstkas kan beschrijven en beoordelen.
- Het model combineert vrije tekst met een betrouwbaarheidsscore, zodat artsen kunnen kiezen tussen gevoeliger of zekerder testen.
- Microsoft benadrukt zelf dat CARE-X een onderzoeksproject is, geen medisch hulpmiddel en niet goedgekeurd door een toezichthouder.
- Het model werd getest op echte ziekenhuisdata uit India en scoort volgens de eigen tests beter dan enkele vergelijkbare modellen.
- Voor Vlaamse bedrijven buiten de zorgsector heeft dit nieuws voorlopig geen directe impact.
Microsoft Research heeft een nieuw onderzoeksmodel voorgesteld dat röntgenfoto’s van de borstkas kan lezen en interpreteren. Het model heet CARE-X en kan zowel een medisch verslag schrijven als aangeven hoe zeker het is van een diagnose. Belangrijk om meteen te zeggen: dit is geen product dat je kan kopen of gebruiken, en het is niet goedgekeurd door een medische toezichthouder. Microsoft zelf noemt het uitdrukkelijk een onderzoeksproject, niet bedoeld voor gebruik bij patiënten.
Wat kan dit model dan wel?
CARE-X is getraind om verschillende taken tegelijk uit te voeren die een radioloog normaal apart zou doen. Het kan een uitgebreid verslag opstellen, aangeven of een aandoening aan- of afwezig is, tonen waar op de foto een afwijking zichtbaar is, en controleren of medische hulpmiddelen zoals sondes correct geplaatst zijn. Het bijzondere is dat het model niet alleen tekst produceert, maar bij een aantal taken ook een cijfermatige betrouwbaarheidsscore geeft. Dat laat toe om de gevoeligheid van het model bij te stellen: soms wil je liever te veel mogelijke afwijkingen zien dan er één missen, en soms is net het omgekeerde belangrijker. Bestaande AI-modellen die enkel lopende tekst schrijven, bieden die keuzevrijheid volgens Microsoft niet.
Daarnaast test Microsoft in een apart experiment of een AI-model beter wordt als het niet alleen naar de foto kijkt, maar ook exacte metingen laat uitvoeren door rekenkundige hulpmiddelen. Sommige medische signalen, zoals een vergroot hart, hangen namelijk af van precieze afmetingen op de foto en niet enkel van een visuele inschatting. Door het model te koppelen aan meetinstrumenten die die afmetingen berekenen, hoopt Microsoft nauwkeurigere resultaten te krijgen bij dat soort aandoeningen.
Hoe goed werkt het volgens Microsoft?
Microsoft rapporteert dat CARE-X op meerdere test-benchmarks beter scoort dan enkele vergelijkbare modellen, onder meer op een vraag-en-antwoordtest over röntgenfoto’s waar het model volgens de eigen cijfers 94 procent van de vragen correct beantwoordde. Het model werd ook getest op echte klinische gegevens van een ziekenhuis in India, met onder meer zeldzame en complexe gevallen.
Het is belangrijk om deze cijfers met de nodige voorzichtigheid te lezen. Het gaat om resultaten die Microsoft zelf publiceert over zijn eigen onderzoeksmodel, gemeten op de eigen testreeksen. Onafhankelijke, extern gevalideerde cijfers ontbreken in de bronnen, en die zijn precies wat nodig is voordat zo’n model ooit in een echte ziekenhuisomgeving zou mogen draaien. Microsoft schrijft zelf dat de bevindingen retrospectief onderzoek zijn en geen uitspraak doen over de veiligheid of geschiktheid van het model voor klinisch gebruik.
Betekent dit dat AI binnenkort röntgenfoto’s beoordeelt?
Niet op korte termijn, en zeker niet zonder tussenkomst van een arts. Microsoft is expliciet: CARE-X is geen medisch hulpmiddel, is niet goedgekeurd door een toezichthouder, en de mogelijke toepassingen die in het onderzoek beschreven worden, zijn richtingen voor toekomstig onderzoek, geen functies die vandaag beschikbaar zijn. Voor zo’n model in de zorg ingezet mag worden, moet het eerst door strenge medische goedkeuringsprocedures, wat jaren kan duren.
Wat dit onderzoek wel laat zien, is de richting waarin grote techbedrijven investeren: AI-modellen die niet enkel tekst genereren, maar ook betrouwbaarheidsscores en exacte metingen combineren met beeldherkenning. Dat soort aanpak duikt mogelijk ook op in andere sectoren waar beeldanalyse en nauwkeurigheid samenkomen, van kwaliteitscontrole in de industrie tot beeldherkenning in de bouw. Op dit moment gaat het bij CARE-X echter uitsluitend om een medisch onderzoeksmodel voor röntgenfoto’s van de borstkas.
Wat ontbreekt er nog in dit verhaal?
De bronnen geven geen informatie over een mogelijke lanceerdatum, prijs, of plannen om het model buiten onderzoekscontext beschikbaar te maken. Er is ook geen informatie over of en wanneer Microsoft een goedkeuringstraject bij een toezichthouder zou starten. Voor wie dit nieuws volgt vanuit interesse in medische technologie, is het dus vooral een indicatie van waar het onderzoek naartoe evolueert, niet een aankondiging van een concreet product.
Wat betekent dit voor jou
Waarom dit voorlopig geen product is dat je kan gebruiken
- Zorgverleners en ziekenhuizen Zij kunnen CARE-X nog niet inzetten: het model is niet goedgekeurd door een toezichthouder en Microsoft zelf sluit klinisch gebruik uitdrukkelijk uit zolang dat niet verandert.
- Leveranciers van medische software in Vlaanderen Zij doen er goed aan de ontwikkeling te volgen, want combinaties van tekstgeneratie met betrouwbaarheidsscores kunnen richtinggevend worden voor toekomstige goedkeuringstrajecten in de zorg.
- Vlaamse kmo's buiten de zorgsector Voor hen verandert er niets: dit is gespecialiseerd medisch onderzoek zonder directe toepassing op marketing, e-commerce of algemene bedrijfsvoering.
Veelgestelde vragen
Kan ik CARE-X al ergens gebruiken of uitproberen?
Nee. CARE-X is een onderzoeksmodel van Microsoft Research en geen commercieel beschikbaar product. Het is niet goedgekeurd door een medische toezichthouder en mag daarom niet gebruikt worden om patiënten te onderzoeken of te diagnosticeren. De bronnen vermelden geen releasedatum of plannen om het model publiek toegankelijk te maken.
Is dit AI-model veilig voor gebruik in ziekenhuizen?
Dat is momenteel niet vast te stellen. Microsoft benadrukt zelf dat de gerapporteerde resultaten retrospectief onderzoek zijn en geen uitspraak doen over veiligheid of geschiktheid voor klinisch gebruik. Voor een model in de zorg ingezet mag worden, is een uitgebreid en onafhankelijk goedkeuringstraject nodig, dat in dit onderzoek nog niet doorlopen is.
Waarom besteedt Kunstbrein hier aandacht aan als het niet voor kmo's bedoeld is?
Dit soort onderzoek toont waar grote techbedrijven de komende jaren in investeren: AI die beeld combineert met exacte berekeningen en betrouwbaarheidsscores. Dat kan later doorsijpelen naar andere toepassingen buiten de zorg, bijvoorbeeld beeldherkenning of kwaliteitscontrole, al is dat op dit moment nog niet aan de orde.
Verwerkt dit model medische gegevens binnen de EU?
De bronnen zeggen daar niets over. Het model werd getest op gegevens van een ziekenhuis in India, maar er is geen informatie beschikbaar over waar gegevens verwerkt zouden worden bij eventueel toekomstig gebruik, en dus ook niet of dat aan Europese privacyregels zou voldoen.
Moet ik als ondernemer nu iets doen met dit nieuws?
Voor de meeste Vlaamse kmo's is geen actie nodig. Alleen bedrijven die software of diensten leveren aan ziekenhuizen of de zorgsector kunnen dit onderzoek relevant vinden als richting voor toekomstige technologie, maar een bruikbaar product is er op dit moment niet.