Beleid & regelgeving
Europese Commissie beschuldigt TikTok van onvoldoende bescherming van de geestelijke gezondheid van gebruikers
De Europese Commissie vindt voorlopig dat TikTok te weinig doet tegen eindeloze reeksen gelijkaardige video's, met een boete tot 6 procent van de omzet als mogelijk gevolg.
Op basis van The Guardian en Business AM
Samengesteld met AI-assistentie uit de onderstaande bronnen, onder redactie van Frederiek Pascal. Hoe dit werkt
In het kort
- De Europese Commissie oordeelt voorlopig dat TikTok zijn gebruikers onvoldoende beschermt tegen eindeloze reeksen van eenzelfde soort video's, die angst en eetstoornissen kunnen verergeren.
- Bij een definitieve vaststelling van de overtreding kan TikTok een boete krijgen tot 6 procent van de omzet die het wereldwijd realiseert, onder de Europese Wet op digitale diensten.
- TikTok noemt de uitspraken van de Commissie 'fundamenteel onjuist' en wijst erop dat in het eerste halfjaar van 2026 meer dan 79 miljoen Europeanen filters gebruikten.
- Voor Vlaamse marketeers die op TikTok adverteren, is er nu geen directe verandering, maar een aangepast aanbevelingssysteem kan op termijn je bereik beïnvloeden.
De Europese Commissie heeft TikTok voorlopig beschuldigd van het onvoldoende beschermen van de geestelijke gezondheid van gebruikers. Volgens de toezichthouder duwt het algoritme van de app mensen in een stroom van steeds dezelfde soort video’s, over thema’s als lichaamsbeeld of eenzaamheid. Het gaat om een voorlopig oordeel, geen definitieve uitspraak. TikTok heeft de beschuldigingen scherp tegengesproken.
Wat verwijt de Europese Commissie TikTok precies?
De Commissie zegt dat het aanbevelingssysteem van TikTok gebruikers kan vastzetten in zogenoemde ‘rabbit holes’: een eindeloze reeks gelijkaardige filmpjes waar je moeilijk uit ontsnapt. Het onderzoek richt zich op legale inhoud. Eén video over diëten is op zich niet problematisch, maar tientallen op rij kunnen volgens de toezichthouder angst en somberheid veroorzaken of bestaande eetstoornissen verergeren.
TikTok heeft volgens de Commissie ook onvoldoende gedaan om dat risico te beperken. Het voorbeeld dat de Commissie geeft: wie bij een video over eetgedrag op ‘niet geïnteresseerd’ drukt, blijft toch vergelijkbare inhoud over diëten en lichaamsbeeld krijgen. Het feed vernieuwen geeft maar kort verlichting. Volgens Business AM weegt het algoritme kijktijd zwaarder dan wat de gebruiker zelf aangeeft.
Henna Virkkunen, de Europese Commissaris voor technologiebeleid, zegt dat het algoritme bij elke scroll of like ‘meer van hetzelfde’ serveert. De Commissie wil dat TikTok de opbouw van de ‘Voor jou’-pagina aanpast en gebruikers meer controle geeft. Een Commissieambtenaar zei dat het gaat om ‘een bedrijfsmodel’, dat vooral op engagement draait en daardoor risico’s kan scheppen voor minderjarigen en kwetsbare volwassenen.
Wat zegt TikTok?
TikTok verwerpt de bevindingen. Een woordvoerder zegt dat de Commissie ‘fundamenteel onjuiste’ uitspraken doet en dat het platform een sterke staat van dienst heeft in het beschermen van zijn gemeenschap. Het bedrijf wijst erop dat zijn regels inhoud over gestoord eetgedrag en risicovol afvallen verbieden. Volgens TikTok gebruikten in de eerste zes maanden van 2026 meer dan 79 miljoen Europese gebruikers de knop ‘niet geïnteresseerd’ of trefwoordfilters om ongewenste inhoud te weren.
Dat cijfer komt van TikTok zelf. In de bronnen staat geen onafhankelijke meting van hoe goed die filters werken, en dat is precies waar het geschil over gaat. Het platform heeft 189 miljoen gebruikers in de EU.
Welke straf dreigt er en wat gebeurt er nu?
TikTok mag nu het onderzoeksdossier inzien en een verdediging indienen. Het bedrijf kan ook toezeggen om zijn aanbevelingssysteem te veranderen en zo een boete vermijden. Wordt de overtreding bevestigd, dan kan de boete oplopen tot 6 procent van het jaarlijkse bedrag dat TikTok overal ter wereld omzet.
De zaak hoort bij een breder onderzoek dat de Commissie in februari 2024 opende onder de Wet op digitale diensten, de Europese regelgeving voor grote online platformen. Die verplicht grote platformen om schade te voorkomen, van desinformatie tot gevolgen voor de geestelijke gezondheid. Eerder oordeelde de Commissie al voorlopig dat TikTok de regels schond met ‘verslavend ontwerp’, zoals het eindeloos doorscrollen. TikTok zei toen dat het die bevindingen zou aanvechten. Een klacht over transparantie rond advertenties is al opgelost, nadat TikTok in december bindende toezeggingen deed.
Wanneer een definitief besluit valt, staat niet in de bronnen. Ook over de precieze aanpassingen die de Commissie wil, geven ze weinig detail.
Wat betekent dit voor jou
Waarom je TikTok-plannen voorlopig ongewijzigd blijven
- Marketeers die op TikTok adverteren Er is nu niets dat je moet aanpassen. Als TikTok zijn aanbevelingssysteem moet wijzigen, kan dat op termijn je organisch bereik en de plaatsing van je advertenties raken. Houd je resultaten bij zodat je een verschuiving snel ziet.
- Bedrijven die inzetten op jongeren of gezondheidsthema's Wie producten rond afslanken, voeding of uiterlijk promoot, kan strenger toezicht verwachten. Check je boodschappen nu al op overdrijving en sla geen kwetsbare doelgroepen over.
Veelgestelde vragen
Wat is een rabbit hole op TikTok?
Het is een reeks filmpjes die steeds hetzelfde onderwerp herhalen, doordat het algoritme meer geeft van wat je bekijkt. Volgens de Europese Commissie kan dat bij thema's als lichaamsbeeld of isolatie angst en somberheid versterken, ook als elke video apart toegelaten is.
Is TikTok al veroordeeld of beboet?
Nee. Het gaat om een voorlopig oordeel van de Commissie. TikTok mag het dossier inkijken en zich verdedigen, en kan een boete vermijden door zijn systeem aan te passen. Pas bij een definitieve vaststelling kan een boete volgen.
Hoe hoog kan de boete voor TikTok oplopen?
De bovengrens ligt bij 6 procent van de omzet die TikTok wereldwijd per jaar haalt, zo melden zowel The Guardian als Business AM. Dat geldt alleen als de Commissie de overtreding formeel bevestigt. De bronnen noemen geen concreet bedrag in euro.
Moet ik als bedrijf mijn TikTok-advertenties stoppen?
De bronnen zeggen daar niets over en wijzen op geen enkele maatregel voor adverteerders. Er is voorlopig geen reden om te stoppen. Wel kan een aangepast aanbevelingssysteem later veranderen hoe jouw filmpjes of advertenties bij mensen terechtkomen.
Wat zegt TikTok zelf over de beschuldigingen?
TikTok noemt de uitspraken van de Commissie fundamenteel onjuist en zegt gebruikers directe controle te geven over hun feed. Het verwijst naar zijn regels tegen schadelijke inhoud en naar meer dan 79 miljoen Europese gebruikers die filters gebruikten.
Bronnen
Volg Kunstbrein in Google
Zet Kunstbrein bij je voorkeursbronnen. Dan zie je het vaker bij het nieuws bovenaan je zoekresultaten en in de AI-antwoorden van Google.
Voeg toe als voorkeursbron (opent Google in een nieuw tabblad)