Beleid & regelgeving
Europese Commissie: TikTok schendt voorlopig de Digital Services Act met zijn aanbevelingsalgoritme
De Europese Commissie oordeelt voorlopig dat de For You-feed van TikTok gebruikers in schadelijke 'rabbit holes' kan trekken, met risico's voor de geestelijke gezondheid.
Op basis van Europese Commissie en Techmeme
Samengesteld met AI-assistentie uit de onderstaande bronnen, onder redactie van Frederiek Pascal. Hoe dit werkt
In het kort
- De Europese Commissie oordeelt voorlopig dat TikTok de Digital Services Act schendt door het 'rabbit hole effect' van zijn For You-feed.
- Hoe meer je met een soort video omgaat, hoe meer vergelijkbare video's TikTok toont, ook over somberheid, isolement en lichaamsbeeld.
- De Commissie wijst op risico's voor de geestelijke gezondheid van kwetsbare volwassenen en minderjarigen, en kijkt naar risicobeoordeling en tegenmaatregelen.
- Wie in Vlaanderen via TikTok adverteert of zichtbaar is, moet rekening houden met mogelijke aanpassingen aan de feed.
De Europese Commissie heeft voorlopig vastgesteld dat TikTok de Digital Services Act (DSA) schendt. Dat is de Europese wet die grote onlinediensten verplicht om risico’s van hun platform in te schatten en te beperken. Het gaat om het zogeheten ‘rabbit hole effect’ van de For You-feed, de stroom persoonlijk samengestelde video’s die je te zien krijgt bij het openen van de app. Het is een voorlopige bevinding, geen eindbesluit.
Wat verwijt de Commissie TikTok precies?
De Commissie zegt dat de For You-feed een onafgebroken stroom video’s toont die op jou zijn afgestemd, ook als die gaan over geestelijke gezondheid en lichaamsbeeld. Het mechanisme is eenvoudig: hoe meer je met een bepaald type inhoud bezig bent, hoe meer vergelijkbare inhoud het algoritme aanbeveelt.
Volgens de Commissie kan dat schadelijk zijn als iemand eindeloos en herhaaldelijk wordt blootgesteld aan beelden over somberheid, isolement of lichaamsbeeld. Ze wijst vooral op kwetsbare volwassenen en minderjarigen. De bevindingen gaan over twee dingen: hoe TikTok de risico’s beoordeelt en welke maatregelen het neemt om ze te beperken.
Wat weten we nog niet?
De Commissie spreekt zelf van voorlopige bevindingen. Uit de aangeleverde bronnen blijkt niet welke gevolgen eraan vastzitten, wat TikTok moet doen of binnen welke termijn. Ook is er geen reactie van TikTok opgenomen. Dat moet je dus afwachten.
Techmeme, dat de berichtgeving van The Record doorlinkt, bevestigt dat het verhaal speelt. De Commissie beschuldigde TikTok volgens die samenvatting op een vrijdag van onvoldoende maatregelen tegen het algoritme. Meer details waren niet beschikbaar, want het volledige artikel zit achter een betaalmuur.
Wat is een rabbit hole in een feed?
Een rabbit hole is een spiraal waarin een aanbevelingssysteem je steeds meer van hetzelfde voorschotelt. Het systeem leert uit wat je bekijkt en speelt daarop in. Dat is precies waarom marketeers platformen als TikTok waarderen: de feed is sterk afgestemd op interesses. Maar dezelfde afstemming is nu het punt van kritiek.
Wat de bronnen niet zeggen: of TikTok zijn algoritme moet wijzigen, of advertenties daardoor anders getoond worden, en of dit gevolgen heeft voor het bereik van bedrijfsaccounts. Daarover is op dit moment niets bekend. Elke voorspelling daarover is speculatie.
Wat betekent dit voor jou
Wat dit verandert voor je TikTok-aanpak
- Marketeers die op TikTok adverteren Er is nu geen actie nodig. Het blijft een voorlopige bevinding. Wel verstandig: spreid je budget, zodat een aanpassing van de feed je bereik niet volledig raakt.
- Zaakvoerders met jonge doelgroepen Als de Commissie kwetsbare jongeren centraal zet, kan beladen of op lichaamsbeeld gerichte reclame gevoeliger liggen. Bekijk daarom je eigen inhoud kritisch.
Veelgestelde vragen
Welke straf riskeert TikTok?
De bronnen zeggen daar niets over. Ze melden enkel dat de Commissie voorlopig een schending vaststelt. Over een boete, een bedrag, een deadline of de volgende stappen staat niets in het materiaal dat voorligt, dus daar kunnen we geen uitspraak over doen.
Wat is het rabbit hole effect op TikTok?
Het is het effect waarbij de For You-feed meer van hetzelfde type video toont naarmate je er vaker op reageert. Bij onderwerpen als somberheid, isolement of lichaamsbeeld kan dat volgens de Commissie schadelijk zijn voor de geestelijke gezondheid.
Welke wet gaat het over?
Het gaat om de Digital Services Act, afgekort DSA. Dat is Europese regelgeving voor grote onlineplatformen en zoekmachines. Ze moeten systemische risico's van hun diensten beoordelen en beperken. De Commissie ziet toe op de zeer grote platformen, waaronder TikTok.
Kan ik nog adverteren op TikTok?
De bronnen melden geen verbod of beperking voor adverteerders. Het gaat om een voorlopige bevinding over het aanbevelingssysteem. Of TikTok zijn feed aanpast en wat dat voor advertenties betekent, staat nergens vermeld. Volg het nieuws en overleg bij twijfel met je bureau.
Wie loopt volgens de Commissie het meeste risico?
Volgens de Commissie vooral kwetsbare volwassenen en minderjarigen. Zij kunnen het meest geraakt worden door eindeloze, herhaalde blootstelling aan beladen inhoud. De bronnen geven geen cijfers over hoeveel gebruikers dat treft, noch onafhankelijk onderzoek naar de omvang.
Bronnen
- Europese Commissie Commission preliminarily finds TikTok’s ‘For You’ feed in breach of Digital Services Act for harmful ‘rabbit holes’ effect 6 nov, 12:09
- Techmeme In preliminary findings, the EU says TikTok breached the DSA by failing to prevent its recommendation algorithm from trapping users in harmful "rabbit holes" (Alexander Martin/The Record) 6 nov, 13:10
Volg Kunstbrein in Google
Zet Kunstbrein bij je voorkeursbronnen. Dan zie je het vaker bij het nieuws bovenaan je zoekresultaten en in de AI-antwoorden van Google.
Voeg toe als voorkeursbron (opent Google in een nieuw tabblad)